ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
ΟΠΟΚ: Ανεπαρκής η διαχείριση στερεών αποβλήτων στην Κύπρο
«Κρίσιμο περιβαλλοντικό μέτωπο» τα στερεά απόβλητα – Στο τραπέζι το “Πληρώνω Όσο Πετώ” και ο κίνδυνος κυρώσεων.
Ως ένα από τα σοβαρότερα περιβαλλοντικά ζητήματα που συνεχίζει να βαραίνει την Κύπρο, με επιπτώσεις όχι μόνο στο περιβάλλον αλλά και στην κοινωνία, περιγράφει τη διαχείριση στερεών αποβλήτων η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών Οργανώσεων Κύπρου (ΟΠΟΚ), κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου για χαμηλές επιδόσεις, παράνομες απορρίψεις και πραγματικό ενδεχόμενο χρηματικών κυρώσεων από την Ε.Ε.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η ΟΠΟΚ από τη Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου, το 2023 παρήχθησαν περίπου 625.000 τόνοι αστικών στερεών αποβλήτων. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε περισσότερα από 650 κιλά ανά κάτοικο, κατατάσσοντας –όπως αναφέρεται– την Κύπρο ανάμεσα στα κράτη με την υψηλότερη παραγωγή αποβλήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, το μεγαλύτερο μέρος των αποβλήτων εξακολουθεί να οδηγείται σε χώρους ταφής, ενώ τα ποσοστά ανακύκλωσης παραμένουν σημαντικά χαμηλότερα από τους ευρωπαϊκούς στόχους.
Ιδιαίτερη ανησυχία, σύμφωνα με την ανακοίνωση, προκαλεί και η διαχείριση ειδικών ρευμάτων αποβλήτων – όπως παλαιά οχήματα, ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, ελαστικά και αδρανή υλικά από κατασκευές και κατεδαφίσεις. Παρότι υφίσταται θεσμικό πλαίσιο και λειτουργούν συλλογικά συστήματα, η ΟΠΟΚ επισημαίνει ότι η έλλειψη επαρκούς ελέγχου και εφαρμογής οδηγεί σε παράνομες απορρίψεις και στη διαμόρφωση «τοπίου σκυβαλλότοπων».
Στο ίδιο πλαίσιο, η ΟΠΟΚ αναφέρει ότι σε υπόμνημα που κατέθεσε στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος υπογραμμίζει πως η συνολική διαχείριση παραμένει ανεπαρκής, αποδίδοντας μέρος του προβλήματος στην απουσία ολοκληρωμένου δικτύου Πράσινων Σημείων, που –όπως σημειώνει– έχει συμβάλει στη δημιουργία παράνομων σκυβαλλότοπων.
Με αφορμή τη συνεχιζόμενη συζήτηση στην επιτροπή, η ΟΠΟΚ τονίζει ότι οι χώροι αυτοί αποτελούν εστίες υψηλού περιβαλλοντικού κινδύνου, καθώς σε αρκετές περιπτώσεις έχουν συνδεθεί με πρόκληση πυρκαγιών και σοβαρές ζημιές σε κατοικίες, καλλιέργειες και οικοσυστήματα.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η Κύπρος βρίσκεται υπό διαδικασίες επί παραβάσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση για ζητήματα που αφορούν τη διαχείριση αποβλήτων, τη μη επαρκή μείωση της ταφής και τις καθυστερήσεις συμμόρφωσης με τις ευρωπαϊκές δεσμεύσεις. Η πιθανότητα επιβολής χρηματικών κυρώσεων, σύμφωνα με την ΟΠΟΚ, δεν αποτελεί θεωρητικό σενάριο, αλλά υπαρκτό κίνδυνο που μπορεί να επιβαρύνει το κράτος και τους φορολογούμενους.
Ως κομβικό εργαλείο για την αλλαγή της σημερινής εικόνας, η ΟΠΟΚ προβάλλει το σύστημα «Πληρώνω Όσο Πετώ» (Pay As You Throw – PAYT), το οποίο συνδέει την ποσότητα σύμμεικτων απορριμμάτων που παράγει κάθε νοικοκυριό ή επιχείρηση με το κόστος που καταβάλλει, ενθαρρύνοντας τη διαλογή στην πηγή και την ανακύκλωση. Όπως αναφέρεται, παρά τις σχετικές αναφορές για εφαρμογή του, το PAYT δεν εφαρμόζεται ακόμη παγκύπρια, με τις καθυστερήσεις να αποδίδονται σε διοικητικές δυσκολίες, ελλείψεις υποδομών και φόβους κοινωνικών αντιδράσεων.
Η ΟΠΟΚ σημειώνει ότι για να λειτουργήσει αποτελεσματικά το σύστημα απαιτούνται υποδομές και οργανωμένες υπηρεσίες: ουσιαστική ανάπτυξη χωριστής συλλογής για οργανικά και ανακυκλώσιμα υλικά, αλλά και χρήση προπληρωμένων σακουλών ή ειδικών δοχείων όπου κρίνεται αναγκαίο. Εξίσου απαραίτητη χαρακτηρίζεται και η συστηματική, ξεκάθαρη ενημέρωση των πολιτών ώστε να γνωρίζουν πώς λειτουργεί το μέτρο και ποια είναι η δική τους ευθύνη.
Την ίδια ώρα, η ΟΠΟΚ υπογραμμίζει ότι ο σχεδιασμός του PAYT δεν πρέπει να μεταφραστεί σε αυξημένη φορολογία ή δυσανάλογη επιβάρυνση σε σχέση με τις σημερινές χρεώσεις. Στόχος, όπως τονίζεται, δεν είναι η επιβολή νέων γενικών τελών, αλλά η δίκαιη κατανομή του κόστους με βάση την πραγματική παραγωγή σύμμεικτων αποβλήτων: να επιβαρύνονται ουσιαστικά μόνο τα απόβλητα που δεν μπορούν να μειωθούν, να επαναχρησιμοποιηθούν ή να ανακυκλωθούν, ώστε όσοι υιοθετούν υπεύθυνες πρακτικές να μην «τιμωρούνται» οικονομικά.
Καταληκτικά, η ΟΠΟΚ ζητά άμεση, αποφασιστική και ολοκληρωμένη εφαρμογή πολιτικών που να περιλαμβάνουν εκπαίδευση και ενίσχυση της διαλογής στην πηγή, πλήρη ανάπτυξη και ορθή λειτουργία δικτύου Πράσινων Σημείων σε όλη την επικράτεια, αυστηρότερο έλεγχο, καθώς και καθολική και κοινωνικά δίκαιη εφαρμογή του «Πληρώνω Όσο Πετώ». Όπως σημειώνει, η μετάβαση σε πραγματική κυκλική οικονομία δεν μπορεί να καθυστερεί άλλο, καθώς τα απόβλητα δεν είναι απλώς πρόβλημα διαχείρισης, αλλά ζήτημα ευθύνης, πολιτικής βούλησης και σεβασμού προς το περιβάλλον και τις επόμενες γενιές.
ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 'ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ'
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Τραγωδία στην Τανάγρα: Νεκροί οι δύο πιλότοι του F-4 Phantom μετά την συντριβή του αεροσκάφους
Οι δύο χειριστές του μαχητικού αεροσκάφους της 117 Πτέρυγας Μάχης δεν πρόλαβαν να εγκαταλείψουν το αεροσκάφος, το οποίο συνετρίβη λίγο πριν από την προσγείωση, κόπηκε στα δύο και τυλίχθηκε στις φλόγες μπροστά σε εκατοντάδες θεατές.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Συντριβή μαχητικού F-4 Phantom στο Athens Flying Week – Αγνοείται η τύχη των δύο χειριστών
Ένα διθέσιο μαχητικό αεροσκάφος της Πολεμικής Αεροπορίας συνετρίβη μπροστά σε εκατοντάδες θεατές στο αεροπορικό σόου της Τανάγρας, χωρίς να έχει εντοπιστεί ένδειξη ενεργοποίησης των καθισμάτων εκτόξευσης, ενώ ο Υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας ακύρωσε το πρόγραμμά του στη ΔΕΘ και επιστρέφει εσπευσμένα στην Αθήνα.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
«Οξυγόνο» για την Αγία Φύλα - Προανήγγειλε έργο για την κίνηση στη Λεμεσό η υπ. Μεταφορών
Η Υπουργός Μεταφορών Εύη Τσολάκη επισκέφθηκε την περιοχή της Αγίας Φύλας στη Λεμεσό, ανακοινώνοντας την έναρξη ενός έργου που θεωρείται μικρό σε μέγεθος αλλά κρίσιμο για την αποσυμφόρηση του παρακαμπτηρίου, ενώ ο Δήμαρχος Λεμεσού έθεσε στο τραπέζι το μεγαλύτερο ζητούμενο, τον βόρειο παρακαμπτήριο.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Ναυάγιο Κερύνειας: Στους 12 οι νεκροί μετά τον εντοπισμό δύο ακόμη σορών
Ο λεγόμενος «πρωθυπουργός» Ουνάλ Ουστέλ ανακοίνωσε την ανάσυρση δύο ακόμη σορών, ενώ οι έρευνες για τους 16 αγνοούμενους συνεχίζονται αδιάλειπτα με την υποστήριξη της Τουρκίας, καθώς οι συγγενείς παραμένουν στην πύλη του λιμανιού της Κερύνειας αναμένοντας νέα.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
ΑΚΕΛ κατά Καρούσου: «Τα προβλήματα του Νοσοκομείου Αμμοχώστου δεν εμφανίστηκαν σήμερα»
Το κόμμα απαντά στην επιστολή του Προέδρου του ΕΟΑ Αμμοχώστου προς τον Υπουργό Υγείας, υπενθυμίζοντάς του τη θητεία του στο Υπουργικό Συμβούλιο και κατηγορώντας τον ΔΗΣΥ για «προκλητική» στάση σε προηγούμενη διαμαρτυρία.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Κόστα: «Η επανένωση της Κύπρου βασικό ζήτημα σε μια ενωμένη Ευρώπη»
Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, σε επίσκεψή του στο Προεδρικό Μέγαρο, διαβεβαίωσε τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη για τη στήριξη της ΕΕ στο Κυπριακό, ενώ οι δύο ηγέτες συζήτησαν και για το κρίσιμο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
«Θα σε βρίσκουμε σε κάθε χρώμα»: Συγκίνηση στην κηδεία του Ντίμη Μαυρόπουλου στη Λεμεσό
Με χρώματα αντί για πένθιμο μαύρο, τέσσερις κόρες, φίλοι, συνεργάτες και εκατοντάδες κόσμου αποχαιρέτησαν την Πέμπτη τον επιχειρηματία και θρύλο του κυπριακού ράλι, Ντίμη Μαυρόπουλο, ο οποίος έχασε τη ζωή του το περασμένο Σάββατο στη θαλασσοταραχή του Κάβο Γκρέκο.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
761 λεωφορεία «πέρασαν» τους ελέγχους, 40 «κόπηκαν» ενόψει της νέας σχολικής χρονιάς
Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Μεταφορών ενημερώθηκε την Πέμπτη ότι ο στόλος σχολικών λεωφορείων είναι έτοιμος να καλύψει τις ανάγκες μεταφοράς περίπου 25.000 μαθητών, ενώ ξεχωριστό ζήτημα προβληματισμού παρέμεινε η παραβατική συμπεριφορά ορισμένων μαθητών εντός των οχημάτων.
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Ναυάγιο Κερύνειας: Άδεια «μαϊμού» για τον καπετάνιο, άκυρο πιστοποιητικό για το πλοίο
Ο πλοίαρχος του βυθισμένου φέρι φέρεται να απέκτησε άδεια πλοιάρχου από την Ονδούρα έναντι 3.500 δολαρίων μέσω επαφών στην Ελλάδα, ενώ το πιστοποιητικό ασφαλείας του σκάφους από τον τουρκικό νηογνώμονα Turk Loydu εμφανίζεται στην ηλεκτρονική βάση δεδομένων ως «άκυρο».
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Λετυμπιώτης: Στις 9 Σεπτεμβρίου η συνάντηση των δύο ηγετών, «αμείωτη» η αποφασιστικότητα ενόψει Δεκεμβρίου
Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος επιβεβαίωσε το πρόγραμμα των επαφών στο Κυπριακό τις επόμενες ημέρες, επανέλαβε τη «βαθιά θλίψη» για το ναυάγιο στην κατεχόμενη Κερύνεια και ξεκαθάρισε ότι τα διεθνή εντάλματα σύλληψης για τις δολοφονίες Ισαάκ-Σολωμού δεν αφορούν τον διάλογο των δύο ηγετών.