ΟΠΟΚ: Ανεπαρκής η διαχείριση στερεών αποβλήτων στην Κύπρο

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

ΟΠΟΚ: Ανεπαρκής η διαχείριση στερεών αποβλήτων στην Κύπρο

18/02/2026

«Κρίσιμο περιβαλλοντικό μέτωπο» τα στερεά απόβλητα – Στο τραπέζι το “Πληρώνω Όσο Πετώ” και ο κίνδυνος κυρώσεων.

Ως ένα από τα σοβαρότερα περιβαλλοντικά ζητήματα που συνεχίζει να βαραίνει την Κύπρο, με επιπτώσεις όχι μόνο στο περιβάλλον αλλά και στην κοινωνία, περιγράφει τη διαχείριση στερεών αποβλήτων η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών Οργανώσεων Κύπρου (ΟΠΟΚ), κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου για χαμηλές επιδόσεις, παράνομες απορρίψεις και πραγματικό ενδεχόμενο χρηματικών κυρώσεων από την Ε.Ε.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η ΟΠΟΚ από τη Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου, το 2023 παρήχθησαν περίπου 625.000 τόνοι αστικών στερεών αποβλήτων. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε περισσότερα από 650 κιλά ανά κάτοικο, κατατάσσοντας –όπως αναφέρεται– την Κύπρο ανάμεσα στα κράτη με την υψηλότερη παραγωγή αποβλήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, το μεγαλύτερο μέρος των αποβλήτων εξακολουθεί να οδηγείται σε χώρους ταφής, ενώ τα ποσοστά ανακύκλωσης παραμένουν σημαντικά χαμηλότερα από τους ευρωπαϊκούς στόχους.

Ιδιαίτερη ανησυχία, σύμφωνα με την ανακοίνωση, προκαλεί και η διαχείριση ειδικών ρευμάτων αποβλήτων – όπως παλαιά οχήματα, ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, ελαστικά και αδρανή υλικά από κατασκευές και κατεδαφίσεις. Παρότι υφίσταται θεσμικό πλαίσιο και λειτουργούν συλλογικά συστήματα, η ΟΠΟΚ επισημαίνει ότι η έλλειψη επαρκούς ελέγχου και εφαρμογής οδηγεί σε παράνομες απορρίψεις και στη διαμόρφωση «τοπίου σκυβαλλότοπων».

Στο ίδιο πλαίσιο, η ΟΠΟΚ αναφέρει ότι σε υπόμνημα που κατέθεσε στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος υπογραμμίζει πως η συνολική διαχείριση παραμένει ανεπαρκής, αποδίδοντας μέρος του προβλήματος στην απουσία ολοκληρωμένου δικτύου Πράσινων Σημείων, που –όπως σημειώνει– έχει συμβάλει στη δημιουργία παράνομων σκυβαλλότοπων.

Με αφορμή τη συνεχιζόμενη συζήτηση στην επιτροπή, η ΟΠΟΚ τονίζει ότι οι χώροι αυτοί αποτελούν εστίες υψηλού περιβαλλοντικού κινδύνου, καθώς σε αρκετές περιπτώσεις έχουν συνδεθεί με πρόκληση πυρκαγιών και σοβαρές ζημιές σε κατοικίες, καλλιέργειες και οικοσυστήματα.

Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η Κύπρος βρίσκεται υπό διαδικασίες επί παραβάσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση για ζητήματα που αφορούν τη διαχείριση αποβλήτων, τη μη επαρκή μείωση της ταφής και τις καθυστερήσεις συμμόρφωσης με τις ευρωπαϊκές δεσμεύσεις. Η πιθανότητα επιβολής χρηματικών κυρώσεων, σύμφωνα με την ΟΠΟΚ, δεν αποτελεί θεωρητικό σενάριο, αλλά υπαρκτό κίνδυνο που μπορεί να επιβαρύνει το κράτος και τους φορολογούμενους.

Ως κομβικό εργαλείο για την αλλαγή της σημερινής εικόνας, η ΟΠΟΚ προβάλλει το σύστημα «Πληρώνω Όσο Πετώ» (Pay As You Throw – PAYT), το οποίο συνδέει την ποσότητα σύμμεικτων απορριμμάτων που παράγει κάθε νοικοκυριό ή επιχείρηση με το κόστος που καταβάλλει, ενθαρρύνοντας τη διαλογή στην πηγή και την ανακύκλωση. Όπως αναφέρεται, παρά τις σχετικές αναφορές για εφαρμογή του, το PAYT δεν εφαρμόζεται ακόμη παγκύπρια, με τις καθυστερήσεις να αποδίδονται σε διοικητικές δυσκολίες, ελλείψεις υποδομών και φόβους κοινωνικών αντιδράσεων.

Η ΟΠΟΚ σημειώνει ότι για να λειτουργήσει αποτελεσματικά το σύστημα απαιτούνται υποδομές και οργανωμένες υπηρεσίες: ουσιαστική ανάπτυξη χωριστής συλλογής για οργανικά και ανακυκλώσιμα υλικά, αλλά και χρήση προπληρωμένων σακουλών ή ειδικών δοχείων όπου κρίνεται αναγκαίο. Εξίσου απαραίτητη χαρακτηρίζεται και η συστηματική, ξεκάθαρη ενημέρωση των πολιτών ώστε να γνωρίζουν πώς λειτουργεί το μέτρο και ποια είναι η δική τους ευθύνη.

Την ίδια ώρα, η ΟΠΟΚ υπογραμμίζει ότι ο σχεδιασμός του PAYT δεν πρέπει να μεταφραστεί σε αυξημένη φορολογία ή δυσανάλογη επιβάρυνση σε σχέση με τις σημερινές χρεώσεις. Στόχος, όπως τονίζεται, δεν είναι η επιβολή νέων γενικών τελών, αλλά η δίκαιη κατανομή του κόστους με βάση την πραγματική παραγωγή σύμμεικτων αποβλήτων: να επιβαρύνονται ουσιαστικά μόνο τα απόβλητα που δεν μπορούν να μειωθούν, να επαναχρησιμοποιηθούν ή να ανακυκλωθούν, ώστε όσοι υιοθετούν υπεύθυνες πρακτικές να μην «τιμωρούνται» οικονομικά.

Καταληκτικά, η ΟΠΟΚ ζητά άμεση, αποφασιστική και ολοκληρωμένη εφαρμογή πολιτικών που να περιλαμβάνουν εκπαίδευση και ενίσχυση της διαλογής στην πηγή, πλήρη ανάπτυξη και ορθή λειτουργία δικτύου Πράσινων Σημείων σε όλη την επικράτεια, αυστηρότερο έλεγχο, καθώς και καθολική και κοινωνικά δίκαιη εφαρμογή του «Πληρώνω Όσο Πετώ». Όπως σημειώνει, η μετάβαση σε πραγματική κυκλική οικονομία δεν μπορεί να καθυστερεί άλλο, καθώς τα απόβλητα δεν είναι απλώς πρόβλημα διαχείρισης, αλλά ζήτημα ευθύνης, πολιτικής βούλησης και σεβασμού προς το περιβάλλον και τις επόμενες γενιές.

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 'ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ'

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Λεμεσός: Σε εφιάλτη κατέληξε γαμήλια δεξίωση - Στο νοσοκομείο 70 άτομα με συμπτώματα δηλητηρίασης

04/06/2026

Οι Αρχές διερευνούν τα αίτια του περιστατικού.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Τυχικός: Αποχώρησε από τη Μητρόπολη Πάφου - Αντίστροφη μέτρηση για την ενθρόνιση του νέου Μητροπολίτη Πάφου

04/06/2026

Παρά την αποχώρησή του από τη Μητρόπολη, ο Επίσκοπος Τυχικός εξακολουθεί να μην έχει γνωστοποιήσει τις τελικές του προθέσεις αναφορικά με το πού θα εγκατασταθεί το επόμενο διάστημα.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Ποινές φυλάκισης σε τέσσερα πρόσωπα για υπόθεση εμπορίας και σεξουαλικής εκμετάλλευσης 24χρονης

03/06/2026

Πρόκειται για αδικήματα που διαπράχθηκαν μεταξύ Αύγουστου, 2022 και Μάιου, 2023.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

ΣΟΚ στην Φινλανδία: Άνδρας κατηγορείται για σεξουαλική κακοποίηση 361 παιδιών

03/06/2026

Ο άνδρας παραδέχτηκε εν μέρει τις πράξεις του κατά τη διάρκεια της έρευνας και η δίκη του αναμένεται να ξεκινήσει τον Σεπτέμβριο.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Ισπανία: Ρεκόρ θανάτων από τον καύσωνα - Πάνω από 100

03/06/2026

Σύμφωνα με το υπουργείο, οι θάνατοι 101 ανθρώπων μπορούν να αποδοθούν στον καύσωνα, ο υψηλότερος αριθμός για τον μήνα Μάιο από το 2015.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Πέθανε ο σπουδαίος ηθοποιός Άγγελος Αντωνόπουλος σε ηλικία 94 ετών

03/06/2026

Η είδηση του θανάτου έγινε γνωστή μετά την κηδεία του.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Υπόθεση «Σάντη»: Στην ποινική διερεύνηση οδηγείται η υπόθεση μετά τα ευρήματα Europol και FBI

03/06/2026

Η διερεύνηση της Αστυνομίας σε συνδυασμό με τα αποτελέσματα της Europol αλλά και του FBI οδηγούν την υπόθεση στο επόμενο βήμα, αυτό της ποινικής διερεύνησης.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ